Vrelo Bune u Blagaju

Vrelo Bune u Blagaju

Vrelo Bune nalazi se nedaleko od grada Blagaja u Hercegovini.

Reč je o prirodnoj turističkoj atrakciji i lokalitetu koji, pored Međugorja, spada u najposećenije turističke lokalitete u Bosni i Hercegovini.

Vrelo tj. izvor reke Bune je jedno od najvećih vrela u Evropi. Voda koja tu izvire, ledena je i čista, a pre nego što ugleda svetlost dana — nauka je utvrdila — teče pod zemljom 19,5 kilometara.

Reka Buna u Hercegovini ima tok dugačak svega devet kilometara: vrelo njeno nalazi se ispod krečnjačkog odseka u Blagaju, na 12 kilometara jugoistočno od Mostara, a u Neretvu, čija je leva pritoka, uliva se kod sela Buna. Ima dve pritoke: reku Bunicu, dugu šest kilometara, koja izvire ispod strmog krečnjačkog odseka prostora Rudine, i reku Posrt koja postoji samo zimi.

Izvor se nalazi na 64 metra nadmorske visine a tok reke je dug ukupno 9 km kada se uliva u Neretvu.

Pored reke Zete u Crnoj Gori, i Neretve u koju se uliva, Buna je jedna od tri reke na čitavom svetu u kojoj se može naći mekousna pastrmka, nekada upravo endemska vrsta Jugoslavije. Varijacija njena koja živi u Buni i Neretvi, naziva se i neretvanska mekousna pastrmka. Mrestilište je neposredno ispod vrela.

Pored samog izvorišta i pećine nalazi se Tekija, građevina sagrađena u starom Balkanskom stilu. Uklopljena u ambijent i okruženje tako da stvara utisak neodvojivosti čitavog kompleksa od okoline. Godina izgradnje Tekije nije poznata ali se zna da su je izgradili derviši, pripadbnici Baktašijskog reda a njen najčuveniji ktitor bio je čuveni Ačik paša čiji se grob (mezar) nalazi u turbetu u samom kompleksu tekije.

Interesantna je bila poseta skupu ispred same tekije gde se održavao pomen ubijenim muslimanima u Srebrenici i drugim masovnim grobnicama širom BiH.

Postanak Blagaja spominje se prvi put u X veku u spisima Vizantijskog cara Konstantina Porfirogeneta a reč je o dva grada (tvrđave) Hum i Bona smeštene na istoimenom brdu Hum ispod kojeg potiče istoimena reka Bona (Buna). Ova dva grada su, sasvim verovatno, tvrđava Blagaj tzv. Stjepan grad i rimska osmatračnica tzv. Mali grad. Čitava ova oblast kasnije je nazvana Humskom zemljom ili Zahumljem. Ispod tvrđave nalaze se ostaci  nekadašnjeg dvora Bišče u kojem je stolovao Bosanski kralj Tvrtko I. Takođe, ovde je stolovao i čuveni Herceg Stjepan Vukčić Kosača (osnivač Herceg Novog) koji je doveo zemlju do vrhunca političke i ekonomske moći razvojem trgovine, rudarstva i zanatstva.

Postoji i jedna misterija koju istorija još uvek nije odgonetnula, a odnosi se na Herceg Stjepanovu titulu Herceg (Vojvoda). Predpostavlja se da ju je dodelio sam sebi i da je cela regija kasnije prozvana po njemu – Hercegovina!

Druga legenda koja se odnosi na blago Herceg Stjepana koje je navodno negde zakopao… tako je i grad dobio ime po blagu Herceg Stjepana –Blagaj.

Interesantno je to, što postoji još jedna reka na Balkanu koja se zove Buna, mada se drugačije izgovara i nema isto značenje, jer nije na srpskom već na albanskom jeziku. U pitanju je reka koju mi zovemo Bojana.


1 thought on “Vrelo Bune u Blagaju”

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *